Μετά το black out που είχε δημιουργηθεί πριν λίγους μήνες στο «Ελευθέριος Βενιζέλος» οι αρμόδιοι φορείς είχαν παραδεχθεί τα προβλήματα στα ραντάρ των αεροδρομίων, τα οποία είχαν δρομολογηθεί προς αναβάθμιση. Μόνο, που λίγο πριν αρχίσει η τουριστική περίοδος στην Ελλάδα, βρισκόμαστε πάλι ένα βήμα πίσω. Όχι αναβαθμίσεις δεν έγιναν, αλλά ούτε το έργο έχει ολοκληρωθεί αφού η απόφαση να αλλάξουν τα ραντάρ πάει όλο τον σχεδιασμό πίσω. Με ότι μπορεί να συνεπάγεται αυτό σε μια χώρα που οι πτήσεις -ειδικά την καλοκαιρινή περίοδο- είναι αρκετές.
Το έργο αναβάθμισης των ραντάρ είχε αρχικό προϋπολογισμό περίπου 76 εκατομμυρίων ευρώ και εκτινάχθηκε στα σχεδόν 160 εκατομμύρια ευρώ. Πριν λίγες ημέρες όμως, το ΔΣ της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ), αποφάσισε την προμήθεια νέων ραντάρ και όχι η αναβάθμιση των ήδη υφιστάμενων, με αποτέλεσμα το έργο να σπάσει σε δύο τμήματα.
Τα νέα δεδομένα δημιουργούν έντονα ερωτήματα σχετικά με τους λόγους που η ΥΠΑ ανέτρεψε τον σχεδιασμό της και οδηγήθηκε σε αυτή την απόφαση με τόσο μεγάλη καθυστέρηση. Το έργο απειλείται με νέες καθυστερήσεις κι ενώ η χώρα αντιμετωπίζει σημαντικές ελλείψεις στα συστήματα ασφαλείας, γεγονός που έχει οδηγήσει σε καταδίκες από το Δικαστήριο της Ε.Ε. και στενή ευρωπαϊκή παρακολούθηση.
Η επίμαχη απόφαση τροποποιήθηκε από το ΔΣ της ΥΠΑ στις 12 Μαΐου 2026. Όπως σημειώνεται στα πρακτικά της συνεδρίασης του ΔΣ, στην επικαιροποιημένη προσφορά που κατέθεσε η Thales Las France για το έργο της αναβάθμισης του DPS και των 7 ραντάρ, προέκυψε διαφορά 1,9 εκατομμυρίων ευρώ, ως πρόσθετη απαίτηση για το ραντάρ στο λόφο Μερέντα.
Επίσης, μια επιπρόσθετη διαφορά ύψους 1,35 εκατομμυρίων ευρώ, αφορούσε δομικά έργα πολιτικού μηχανικού για την αναβάθμιση των 7 ραντάρ.
Σημειώνεται πως τα 7 επίμαχα ραντάρ βρίσκονται στις θέσεις: Μερέντα, Καμάρα, Υμηττό, Πήλιο, Κύθηρα, Λευκάδα και Ελληνικό.
Στο ίδιο έγγραφο, γίνεται η παραδοχή πως η απόφαση λήφθηκε και λόγω της συμπίεσης του χρονοδιαγράμματος: «ο κοινός στόχος συμβασιοποίησης έχει τεθεί για το δεύτερο τετράμηνο του 2026, με συνακόλουθες επιπτώσεις σε περίπτωση καθυστέρησης των διοικητικών βημάτων…».
«Προσφορές αντίστοιχου οικονομικού μεγέθους»
Παράλληλα, στο έγγραφο γίνεται αναφορά σε προσφορές που κατέθεσαν οι εταιρείες Indra και Eldis, για την προμήθεια και εγκατάσταση νέων συστημάτων ραντάρ σε αντικατάσταση υφιστάμενων σταθμών. Όπως σημειώνεται, οι προσφορές ήταν «αντίστοιχου οικονομικού μεγέθους, ήτοι περίπου 24.500.000 και 23.500.000 εκατομμυρίων ευρώ», με την προσφορά της Thales που αφορούσε την αναβάθμιση των υφιστάμενων ραντάρ.
Σημειώνεται, πως πριν από μερικούς μόλις μήνες, οι προσφορές των δύο εταιρειών είχαν κριθεί οικονομικά ασύμφορες.
«Αυξημένο κόστος συντήρησης»
Επομένως, σύμφωνα με το ΔΣ της ΥΠΑ, «η διαφορά κόστους μεταξύ της επιλογής αναβάθμισης παλαιού εξοπλισμού και της επιλογής προμήθειας νέων συστημάτων ραντάρ δεν προκύπτει ουσιώδης ή δυσανάλογη, λαμβανομένου υπόψη ότι η δεύτερη επιλογή εξασφαλίζει σημαντικά μεγαλύτερο επιχειρησιακό και τεχνολογικό κύκλο ζωής».
Ως αποτέλεσμα, στο έγγραφο σημειώνεται πως αποφασίστηκε η διενέργεια ανοικτού διαγωνισμού για την προμήθεια των 7 ραντάρ και η «άμεση ανάληψη ενεργειών υλοποίησής του». Παραμένει άγνωστος ο χρονικός ορίζοντας ολοκλήρωσης του έργου.
«Κίνδυνος επιβολής κυρώσεων»
Σε ότι αφορά στο υφιστάμενο σύστημα DPS που τέθηκε σε επιχειρησιακή εφαρμογή το 2018, στο έγγραφο αναγράφεται πως «βασίζεται σε αρχιτεκτονική και τεχνολογία που πλέον θεωρείται ξεπερασμένη…».
Επίσης, «η καθυστέρηση στην αναβάθμιση του συστήματος έχει οδηγήσει σε αδυναμία πλήρους εφαρμογής των κανονιστικών απαιτήσεων», ενώ η μη έγκαιρη υλοποίηση των απαραίτητων αναβαθμίσεων των συστημάτων επιτήρησης και επεξεργασίας δεδομένων «υπονομεύει την αξιοπιστία της χώρας στον τομέα της αεροναυτιλίας και εγκυμονεί κινδύνους επιβολής κυρώσεων».
Αντιθέτως, το νέο σύστημα, σύμφωνα με το ΔΣ της ΥΠΑ, διασφαλίζει τη νομιμότητα «ως προς το ενωσιακό δίκαιο και τη διεθνή συνεργασία της ΥΠΑ με γειτονικές χώρες και το Eurocontrol».
Ως αποτέλεσμα, το ΔΣ της ΥΠΑ αποφάσισε τη διαδικασία διαπραγμάτευσης με την Thales, για την αναβάθμιση του συστήματος DPS. Η συνολική ανώτατη κατ’ εκτίμηση δαπάνη ανήλθε στο ποσό των 126.174.044,88 εκατομμυρίων ευρώ. Όπως σημειώνεται, η επίμαχη δαπάνη, «η οποία βασίστηκε στις προσφορές της Thales και τις παραδοχές ανωτέρω για την εκτίμηση του κόστους των 7 ραντάρ, θα οριστικοποιηθεί με την ολοκλήρωση της διαδικασίας της διαπραγμάτευσης».
Και σε αυτή την περίπτωση, παραμένει ασαφής ο χρόνος ολοκλήρωσης του έργου, που δεν αναμένεται να είναι έτοιμο πριν από το 2030. Καλά κρασιά και η Παναγιά μαζί μας δηλαδή…
