Τα γεγονότα των πρώτων εβδομάδων του 2026 στη Βενεζουέλα, με την αμερικανική στρατιωτική επέμβαση και την απαγωγή του προέδρου Μαδούρο, ανέδειξαν έναν αόρατο αλλά πανίσχυρο ρυθμιστή. Η άμεση αδειοδότηση ενεργειακών κολοσσών για την εκμετάλλευση του πετρελαίου της χώρας υπενθυμίζει ότι ο έλεγχος των φυσικών πόρων περνάει πλέον μέσα από τα κανάλια του αμερικανικού νομίσματος.
«Δει δη χρημάτων και άνευ τούτων ουδέν έστι γενέσθαι των δεόντων». Με αυτά τα λόγια ο Δημοσθένης αναγνώριζε ότι χωρίς πόρους καμία ενέργεια δεν καθίσταται εφικτή. Σήμερα η ιστορική φράση θα μπορούσε να παραφραστεί σε «δει δη δολαρίων», καθώς η Ουάσινγκτον επιδιώκει να καταστήσει σαφές ότι το χρήμα που διακινεί την ενέργεια φέρει σχεδόν αποκλειστικά τη δική της σφραγίδα.
Άλλωστε, όπως αποτυπώνεται στα επίσημα στοιχεία του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) για το πρώτο τρίμηνο του 2025, το δολάριο εκπροσωπεί το 88% των συναλλαγών συναλλάγματος, το 54% των διεθνών εμπορικών ροών και το 58% των παγκόσμιων συναλλαγματικών αποθεμάτων. Αυτή η κυριαρχία αποτελεί κληρονομιά που κρατάει ήδη από το 1944 και τη συμφωνία του Μπρέτον Γουντς, η οποία συνέδεσε τις παγκόσμιες ισοτιμίες με το αμερικανικό νόμισμα.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο καθηγητής Οικονομικών Μάικλ Χάντσον υπογράμμισε σε πρόσφατη ανάλυσή του ότι η αμερικανική επιρροή δεν βασίζεται πλέον στη βιομηχανική παραγωγή, αλλά στον έλεγχο του πετρελαϊκού εμπορίου. Έτσι, η νομισματική στρατηγική των ΗΠΑ δεν στοχεύει απαραίτητα στην ιδιοκτησία των κοιτασμάτων, αλλά στη διασφάλιση ότι οι συναλλαγές εκτελούνται σε δολάρια. Αυτό παρακινεί τα κράτη να αγοράζουν αμερικανικά ομόλογα προκειμένου να εξασφαλίσουν την ενεργειακή τους επάρκεια.
