Σήμερα 5 Απριλίου κορυφώνονται στο Μεσολόγγι οι εκδηλώσεις μνήμης για τα 200 χρόνια από την Έξοδο, μια από τις πιο συγκλονιστικές στιγμές της Ελληνικής Επανάστασης. Δύο αιώνες μετά, η πόλη δεν θυμάται απλώς το παρελθόν της – το ξαναζεί μέσα από τελετές, λόγους και σιωπές που κουβαλούν ακόμη το βάρος μιας θυσίας που ξεπέρασε τα όρια της ιστορίας και έγινε σύμβολο ελευθερίας.
Η Έξοδος του Μεσολογγίου έγινε τη νύχτα της 10ης προς 11η Απριλίου 1826, όταν οι πολιορκημένοι, ύστερα από σχεδόν έναν χρόνο ασφυκτικής πίεσης, πείνας και κακουχιών, αποφάσισαν να επιχειρήσουν τη μεγάλη έξοδο για να σωθούν. Το Μεσολόγγι είχε ήδη αντέξει τρεις πολιορκίες, όμως στην τρίτη, που άρχισε τον Απρίλιο του 1825, οι συνθήκες έγιναν αβάσταχτες.
Οι υπερασπιστές της πόλης, μαζί με γυναίκες, παιδιά και γέροντες, βρέθηκαν αντιμέτωποι με την απόλυτη έλλειψη τροφίμων και με έναν εχθρό που είχε περικυκλώσει κάθε δρόμο διαφυγής.
Η απόφαση για την Έξοδο ήταν πράξη απελπισίας, αλλά και μεγαλείου. Οι Μεσολογγίτες προτίμησαν να ριχτούν στη μάχη για την ελευθερία παρά να παραδοθούν. Το σχέδιο προδόθηκε ή δεν εκτελέστηκε όπως έπρεπε, και η νύχτα εκείνη μετατράπηκε σε τραγωδία. Πολλοί σκοτώθηκαν στα τείχη, άλλοι στην προσπάθεια διαφυγής, ενώ αρκετοί οδηγήθηκαν στην αιχμαλωσία. Όμως η θυσία τους συγκλόνισε την Ευρώπη και χάραξε ανεξίτηλα το Μεσολόγγι στη συλλογική μνήμη των Ελλήνων ως «Ιερή Πόλη».
Ο σημαντικότερος φιλέλληνας, ο Λόρδος Βύρωνας, έχει ταυτιστεί με αυτή την πόλη και την υπέρτατη θυσία.
Σήμερα, 200 χρόνια μετά, το Μεσολόγγι δεν τιμά απλώς τους νεκρούς του. Τιμά το νόημα της απόφασης εκείνων των ανθρώπων που, περικυκλωμένοι από το σκοτάδι, διάλεξαν την αξιοπρέπεια αντί της υποταγής. Και αυτό ακριβώς κάνει τις φετινές εκδηλώσεις τόσο φορτισμένες: δεν είναι μόνο μια επέτειος, αλλά μια ζωντανή υπενθύμιση του τι σημαίνει να αντιστέκεσαι μέχρι τέλους.
Δρόμο να σχίσουν τα σπαθιά,
κι ελεύθεροι να μείνουν.
Eκείθε με τους αδελφούς,
εδώθε με το χάρο…
200 ΧΡΟΝΙΑ
ΕΞΟΔΟΣ ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ
