Η ώρα των κρίσιμων αποφάσεων πλησιάζει για το Ιράν, την ώρα που η Τεχεράνη εκπέμπει σήματα περί «πλαισίου διαλόγου» και η αμερικανική στρατιωτική ισχύς συγκεντρώνεται απειλητικά στην ευρύτερη περιοχή.
Ο διπλωματικός πυρετός εντείνεται, όμως η «αρμάδα» του Ντόναλντ Τραμπ βρίσκεται ήδη σε απόσταση βολής, καθιστώντας το ερώτημα όχι αν, αλλά πώς και πότε θα κινηθεί η Ουάσινγκτον. Ένα παράθυρο αποκλιμάκωσης φάνηκε να ανοίγει το βράδυ του Σαββάτου, με διαρροές από την ιρανική πλευρά να κάνουν λόγο για αναζήτηση διαύλων επικοινωνίας.
Σε ανάρτησή του στο X, ο γραμματέας του Συμβουλίου Ασφαλείας του Ιράν και στενός συνεργάτης του Αγιατολάχ Χαμενεΐ, Αλί Λαριτζανί, επιχείρησε να υποβαθμίσει την πολεμική ρητορική, κάνοντας λόγο για «κατασκευασμένο κλίμα από τα media» και αποκαλύπτοντας ότι «βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία διαμόρφωσης ενός πλαισίου διαλόγου» με τις ΗΠΑ.
Σύμφωνα με το Axios, ο Λαριτζανί είχε προηγουμένως συνάντηση στην Τεχεράνη με τον πρωθυπουργό του Κατάρ, Μοχάμεντ Αμπντουλραχμάν Αλ Θάνι, ο οποίος επιχειρεί να λειτουργήσει ως διαμεσολαβητής. Παράλληλα, τηλεφωνική επικοινωνία είχαν ο Ιρανός πρόεδρος Πεζεσκιάν με τον Αιγύπτιο ομόλογό του, Αμπντέλ Φατάχ Αλ Σίσι, ενώ ρόλο επιδιαιτητή διεκδικούν και η Μόσχα και η Άγκυρα. Δεν είναι τυχαίο ότι ο Λαριτζανί έγινε δεκτός από τον Βλαντιμίρ Πούτιν στο Κρεμλίνο, την ώρα που ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν πιέζει για μια τριμερή φόρμουλα Ουάσινγκτον–Τεχεράνης–Άγκυρας.
Η αρμάδα έχει φτάσει – και ο Τραμπ πρέπει να αποφασίσει
Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει: αρκούν οι διπλωματικές κινήσεις για να αναχαιτίσουν μια στρατιωτική κλιμάκωση που μοιάζει ολοένα και πιο πιθανή; Από τα μέσα της εβδομάδας, οι ΗΠΑ έχουν μεταφέρει σημαντικές ναυτικές και αεροπορικές δυνάμεις στη Μέση Ανατολή, δημιουργώντας μια έτοιμη προς χρήση ισχύ πυρός. Ο Ντόναλντ Τραμπ βρίσκεται πλέον μπροστά στο δίλημμα της αξιοποίησής της.
Οι «3+1» επιλογές στο τραπέζι
Σύμφωνα με αξιωματούχους που μίλησαν στη Wall Street Journal, στον Λευκό Οίκο εξετάζονται τέσσερα βασικά σενάρια:
- στοχευμένο πλήγμα στο πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν,
- επιθέσεις στο βαλλιστικό οπλοστάσιο της Τεχεράνης,
- προσπάθεια αποσταθεροποίησης ή και ανατροπής του καθεστώτος,
- ή ένας συνδυασμός όλων των παραπάνω.
Ο Τραμπ έχει ζητήσει «γρήγορες και αποφασιστικές» επιλογές, που δεν θα σύρουν τις ΗΠΑ σε έναν ακόμη μακροχρόνιο πόλεμο στη Μέση Ανατολή. Η ιδανική, κατά τους συμβούλους του, λύση θα ήταν ένα πλήγμα τόσο ισχυρό ώστε να αναγκάσει το καθεστώς να αποδεχθεί τις αμερικανικές απαιτήσεις για το πυρηνικό του πρόγραμμα και να περιορίσει τις εσωτερικές και περιφερειακές του φιλοδοξίες.
Παράλληλα, εξετάζεται και το ενδεχόμενο αξιοποίησης της στρατιωτικής απειλής ως μοχλού πίεσης για διπλωματικές παραχωρήσεις, χωρίς άμεση προσφυγή στα όπλα. Ο ίδιος ο Τραμπ, άλλωστε, επιλέγει να παραμένει σκόπιμα ασαφής. «Πρέπει να πλέουν κάπου. Ας πλέουν κοντά στο Ιράν», σχολίασε χαρακτηριστικά για την «αρμάδα» που συγκεντρώνεται στην περιοχή.
