Η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά σε έκτακτη σύνοδο κορυφής μέσα στην εβδομάδα, με πρωτοβουλία του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, Αντόνιο Κόστα, καθώς η ένταση με τις Ηνωμένες Πολιτείες κλιμακώνεται λόγω απειλών επιβολής δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες και των στρατηγικών εξελίξεων γύρω από τη Γροιλανδία. Η σύνοδος αναμένεται να πραγματοποιηθεί με φυσική παρουσία και έχει στόχο την ενίσχυση του συντονισμού μεταξύ των κρατών-μελών και τη διασφάλιση κοινής στάσης απέναντι στις νέες προκλήσεις.
Η απόφαση για τη σύγκληση της συνόδου λήφθηκε μετά από ολοκλήρωση κύκλου διαβουλεύσεων στις Βρυξέλλες σε επίπεδο μόνιμων αντιπροσώπων και από σειρά επαφών του Κόστα με τις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Το ζήτημα πλέον ξεφεύγει από τα στενά πλαίσια του εμπορίου και εισέρχεται σε ένα ευρύτερο γεωπολιτικό πεδίο, καθώς η Γροιλανδία και η Αρκτική αποκτούν κρίσιμη στρατηγική σημασία για την Ευρώπη.
Σε γραπτή δήλωσή του, ο Κόστα τόνισε την ενότητα των «27» σχετικά με την τήρηση των διεθνών κανόνων, την εδαφική ακεραιότητα και την εθνική κυριαρχία, ενώ υπογράμμισε τη στήριξη και αλληλεγγύη προς τη Δανία και τη Γροιλανδία. Παράλληλα, επεσήμανε το κοινό διατλαντικό ενδιαφέρον για την ειρήνη και την ασφάλεια στην Αρκτική, ιδιαίτερα μέσω του ΝΑΤΟ, στέλνοντας σαφές μήνυμα ότι οι μονομερείς πιέσεις δεν θα γίνουν ανεκτές.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στην επισήμανση ότι οι απειλές για δασμούς «θα υπονομεύσουν τις διατλαντικές σχέσεις και είναι ασυμβίβαστες με τη συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ», μια δήλωση που αποτυπώνει την αυξανόμενη ανησυχία στις Βρυξέλλες ότι το εμπόριο μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως εργαλείο πολιτικού εκβιασμού.
Ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου υπενθύμισε επίσης την ετοιμότητα της Ένωσης «να υπερασπιστεί τον εαυτό της έναντι οποιασδήποτε μορφής εξαναγκασμού». Η αναφορά στο Anti-Coercion Instrument, το ισχυρό ευρωπαϊκό εργαλείο για αντιμετώπιση πολιτικά υποκινούμενων εμπορικών πιέσεων, δείχνει ότι η ΕΕ εξετάζει όλα τα διαθέσιμα μέσα αντίδρασης σε περίπτωση που οι απειλές δασμών υλοποιηθούν.
