Η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία (EPPO), με επικεφαλής την Ευρωπαία Γενική Εισαγγελέα Λάουρα Κοβέσι, προχώρησε σε προσφυγή κατά απόφασης του Ανωτάτου Δικαστικού Συμβουλίου του Αρείου Πάγου, φέρνοντας στην επιφάνεια μια σοβαρή θεσμική διαφωνία για το καθεστώς των Ελλήνων εντεταλμένων ευρωεισαγγελέων.
Όπως αναφέρει και η Καθημερινή, η προσφυγή αυτή θα κριθεί την επόμενη εβδομάδα από τη Διοικητική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, ενώ νομικοί κύκλοι σημειώνουν ότι τελευταίος σταθμός της «διαμάχης» των δύο πλευρών θα είναι το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο, όπως άλλωστε είχε υποδείξει η ίδια η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, Λάουρα Κοβέσι, σε σχετική ερώτηση που είχε δεχτεί σε επίσκεψή της στην Ελλάδα.
Τι έχει συμβεί
Το Κολέγιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας είχε αποφασίσει ήδη από τον περασμένο Νοέμβριο την ανανέωση της θητείας τριών Ελλήνων ευρωεισαγγελέων για ακόμη πέντε χρόνια. Η απόφαση αυτή ελήφθη ομόφωνα και εντάσσεται στο πλαίσιο λειτουργίας της EPPO.
Ωστόσο, όταν η υπόθεση έφτασε στην ελληνική πλευρά, το 11μελές Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο του Αρείου Πάγου αποφάσισε διαφορετικά: αντί για πενταετή ανανέωση, ενέκρινε μόνο διετή παράταση της θητείας τους, επικαλούμενο την αρμοδιότητά του βάσει του Συντάγματος και της εθνικής νομοθεσίας.
Η αντίδραση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας
Η EPPO δεν αποδέχθηκε αυτή την εξέλιξη και κατέθεσε αίτηση στην Ολομέλεια του Αρείου Πάγου ζητώντας την ακύρωση της απόφασης. Στο σκεπτικό της υποστηρίζει ότι:
- οι ευρωεισαγγελείς λειτουργούν στο πλαίσιο ενός ευρωπαϊκού θεσμού και όχι ως απλοί εθνικοί λειτουργοί,
- άρα μόνο τα όργανα της ΕΕ έχουν την αρμοδιότητα να αποφασίζουν για τη θητεία τους,
- η εθνική απόφαση παραβλέπει τον ευρωπαϊκό κανονισμό που προβλέπει πενταετή ανανέωση.
Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Εισαγγελία θεωρεί ότι η υπόθεση θα έπρεπε να είχε παραπεμφθεί στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ώστε να δοθεί ενιαία ερμηνεία του σχετικού κανονισμού.
Η θέση της ελληνικής πλευράς
Από την άλλη πλευρά, κύκλοι του Αρείου Πάγου υποστηρίζουν ότι η προσφυγή της EPPO ενδέχεται να αντιμετωπίζει διαδικαστικό πρόβλημα, καθώς αμφισβητείται αν έχει το δικαίωμα να προσβάλει την απόφαση ως διάδικος.
Σύμφωνα με αυτή την άποψη, μόνο οι ίδιοι οι τρεις Έλληνες ευρωεισαγγελείς θα μπορούσαν να κινηθούν νομικά, και όχι ο ευρωπαϊκός θεσμός στον οποίο υπηρετούν.
Επιπλέον, επισημαίνεται ότι με την προσφυγή της η EPPO, έμμεσα, αναγνωρίζει την αρμοδιότητα του Αρείου Πάγου να αποφασίζει για ζητήματα υπηρεσιακής εξέλιξης των Ελλήνων δικαστικών λειτουργών.
Το διακύβευμα
Η διαφωνία δεν αφορά μόνο τις συγκεκριμένες θητείες, αλλά αγγίζει βαθύτερα το ζήτημα της σχέσης ανάμεσα στο ευρωπαϊκό και το εθνικό δίκαιο. Στην ουσία τίθεται το ερώτημα αν οι εντεταλμένοι ευρωεισαγγελείς λογοδοτούν αποκλειστικά στην Ευρωπαϊκή Εισαγγελία ή αν εξακολουθούν να υπάγονται σε εθνικούς κανόνες ως προς τη διοικητική τους ιδιότητα.
Η υπόθεση αναμένεται να συζητηθεί στην Ολομέλεια του Αρείου Πάγου, λίγο πριν τη λήξη του δικαστικού έτους, και η έκβασή της θεωρείται κρίσιμη τόσο για τη λειτουργία της EPPO όσο και για τις ισορροπίες μεταξύ ευρωπαϊκών και εθνικών θεσμών.
