O Παναγιώτης Καραΐσκος αισθάνεται θαυμάσια τις τελευταίες τρεις εβδομάδες. «Γεμάτος, χαρούμενος, ικανοποιημένος, δικαιωμένος». Οταν έκοψε το νήμα του Αυθεντικού Μαραθωνίου και αναδείχθηκε πανελληνιονίκης το όνειρο μιας δεκαετίας έγινε πραγματικότητα. Πριν από δεκαπέντε χρόνια ο Παναγιώτης Καραΐσκος δεν είχε όνειρα ούτε ελπίδες. Το μόνο που τον ένοιαζε ήταν να βρει την επόμενη δόση ηρωίνης για να γεμίσει το κεφάλι του και το σώμα του με την «παραμύθα». Και αν τον έβρισκε πρώτα ο θάνατος, μέσα στο παιχνίδι ήταν κι αυτό: «Ηξερα ότι έπαιζα τη ζωή μου κορόνα γράμματα». Στα 36 του ο Παναγιώτης έχει αντικαταστήσει τα ναρκωτικά με το τρέξιμο και μετράει 13 χρόνια καθαρός (και 13 μαραθωνίους), χωρίς ουσίες, χωρίς τσιγάρο, χωρίς αλκοόλ. Χαμογελαστός, ροδαλός, αισιόδοξος, εξιστορεί με παρρησία την απόδρασή του από την κόλαση.
Τα πάντα γίνονται για κάποιο λόγο. Εμαθα, δυνάμωσα, σκλήρυνα, τελικά στάθηκα τυχερός. Εχω την υγεία μου, είμαι ζωντανός, τα έκανα όλα σε μικρή ηλικία, ξέσπασα, δεν μου λείπει τίποτε. Νιώθω σαν να έζησα δύο ζωές και τελικά να βγήκα κερδισμένος. Εχασα τη διετία της ηρωίνης, ναι, αλλά τίποτε άλλο. Τα έξι χρόνια που πέρασα στη χρήση ήταν μεγάλο σχολείο.
Πού βρισκόσουν πριν από 15 χρόνια τέτοια μέρα;
Σε ένα σκοτεινό μέρος. Ξεκίνησα τη χρήση από την εφηβεία, σε μια ευάλωτη περίοδο της ζωής μου, αρχικά από τα πιο ελαφρά. Τα τελευταία δύο χρόνια έπεσα στην ηρωίνη. Δεν κατάλαβα πώς άρχισαν όλα, πώς πήδηξα από ουσία σε ουσία, τίποτε. Οταν είσαι υπό την επήρεια περνάνε οι μήνες γρήγορα. Δεν είσαι σε θέση να καταλάβεις τι σου συμβαίνει. Πολλά από τα έντονα βιώματά μου τα έσβησε μόνος του υποσυνείδητα ο εγκέφαλος ή τα ξέχασα από τις ουσίες και από τα ζόρια. Μου αφηγούνται περιστατικά τα οποία εγώ δεν θυμάμαι καθόλου.
Πώς περιγράφεις τον εφιάλτη της ηρωίνης;
Δεν ήξερα τι έκανα και πού ήμουνα. Μέσα μου ένιωθα σούπερ και ταυτόχρονα με έπαιρνε ο ύπνος στο λεωφορείο και πήγαινα πάνω κάτω, πάνω κάτω, Πετρούπολη – πλατεία Βάθη με τις ώρες. Εσύ είσαι παραμυθιασμένος στην «παραμύθα» και νομίζεις ότι είσαι «ήρωας» στην ηρωίνη, αλλά οι άλλοι βλέπουν την αλήθεια. Μου τα έλεγε τότε η οικογένειά μου και οι άλλοι χρήστες και δεν τους πίστευα. «Ησουν τάβλα στο πάτωμα και νομίζαμε ότι πέθανες. Σε σκουντάγαμε για να δούμε αν ζεις». Και απαντούσα: «Εγώ; Αποκλείεται;».
Ποιο ήταν το χαμηλότερο σημείο όπου έφτασες;
Πολλές φορές ταρακουνήθηκα και είπα στον εαυτό μου: «Οπα, τι κάνεις; Εδώ που έφτασες ή θα πας φυλακή ή θα πεθάνεις ή θα ξεφύγεις». Οταν είσαι νηφάλιος το μυαλό λειτουργεί. Δεν είσαι όλη την ώρα πιωμένος. Κομβικό γεγονός ήταν όταν με συνέλαβαν μαζί με τρεις άλλους για διακίνηση μεγάλης ποσότητας χασίς. Για προσωπική χρήση την είχα, αλλά εκείνοι έκαναν αυτό που λέει ο νόμος. Οταν είσαι στη χρήση κάνεις και διακίνηση. Το μόνο που σκέφτεσαι είναι να έχεις λεφτά για να εξασφαλίσεις την επόμενη δόση σου. Τίποτε άλλο.
Τα πρώτα τέσσερα χρόνια νόμιζα ότι το ελέγχω και ότι είμαι καλά. Επειτα χάθηκα τελείως. Δεν έπινα για να μαστουρώσω, αλλά για να σταθώ στα πόδια μου και για να είμαι φυσιολογικός. Το σώμα μου, βέβαια, ήταν άρρωστο. Ισως και να το καταλάβαινες αν με έβλεπες. Ημουν πολύ αδύνατος, είχα μαύρους κύκλους. Ευτυχώς δεν έμεινα πολλά χρόνια στην ηρωίνη. Δεν πρόλαβαν να σαπίσουν τα δόντια μου και να διαλυθεί το πρόσωπό μου, όπως μερικά παιδιά που βλέπω στους δρόμους. Εκεί καταλήγεις με την ηρωίνη…
Τελικά τι ήταν αυτό που σε ταρακούνησε για τα καλά;
Πρώτον, οι περιπέτειες με τα δικαστήρια. Κρατητήριο, εισαγγελέας μέσα στο σπίτι, η μάνα να λιποθυμάει, κατηγορίες για κακούργημα. Δεύτερον, μια μέρα πήρα υπερβολική δόση μέσα στο σπίτι και έγινα πολύ χάλια, αν κι εγώ πίστευα μετά ότι δεν είχα τίποτε. Επίσης έναν δικό μου άνθρωπο, χρήστη εννοώ, τον είδα να πεθαίνει δίπλα μου. Χτύπησαν πολύ δυνατά αυτά τα καμπανάκια. Είπα ότι έφτασα στον πάτο του βαρελιού και δεν πάει πιο κάτω.
Η απεξάρτηση θα σου φαινόταν βουνό.
Στην αρχή προσπάθησα μόνος μου να ξεκόψω. Καθάριζα για ένα μήνα, νόμιζα ότι το ελέγχω και ύστερα από λίγο ξανακυλούσα. Αυτό επαναλήφθηκε πέντε έξι φορές, ώσπου αποφάσισα να ζητήσω βοήθεια. Κάποιοι χρήστες μπόρεσαν να απεξαρτηθούν αβοήθητοι, αλλά με υποκατάστατα. Εγώ ήθελα εντελώς στεγνά. Να μην πίνω ούτε κρασί. Μόνος δεν μπορούσα. Βρήκαμε ένα εξωτερικό πρόγραμμα, οι γονείς μου με πήγαν, είχα ήδη μοιραστεί μαζί τους το πρόβλημά μου. Κλάψαμε όλοι μαζί και αποφασίσαμε να το παλέψουμε. Αρχισα ψυχοθεραπεία στο ΚΕΘΕΑ, όπου δεν σου δίνουν κανένα φάρμακο. Σε αφήνουν στεγνό για να καταλάβεις τι βλακεία έκανες.
Εχω ακούσει ότι το σύνδρομο της στέρησης είναι βασανιστικό.
Είκοσι πέντε μέρες έμεινα χωρίς κανονικό ύπνο. Ιδρωνα, κρύωνα, έκανα εμετούς και διάρροιες, πονούσα σαν να είχα κάποια βαριά ασθένεια. Και ταυτόχρονα ήξερα ότι με μια ελάχιστη χρήση θα περνούσαν όλα! Είπα μέσα μου «Παναγιώτη, όχι, σφίξε τα δόντια, θα πρέπει να το ζήσεις αυτό αν θέλεις πραγματικά να καθαρίσεις». Είναι σαν να παλεύεις με ένα τρομακτικό τέρας. Αποφάσισα τελικά να μείνω σε κλειστό πρόγραμμα για ένα χρόνο. Η εναλλακτική θα ήταν να γυρίζω στο σπίτι μου 8 το βράδυ με 8 το πρωί. Αλλά εγώ δεν ήθελα να γυρίζω στην Πετρούπολη και να περνάω από τα στέκια όπου ήπια την πρώτη φορά.
Υποθέτω ότι νιώθεις πολύ περήφανος που νίκησες το τέρας.
Εννοείται! Γι’ αυτό και το μοιράστηκα όταν συμπλήρωσα δέκα χρόνια καθαρός. Τότε πια ένιωσα σίγουρος για τον εαυτό μου και θέλησα να βοηθήσω ώστε να σωθεί τουλάχιστον ένας άνθρωπος. Η ελπίδα είναι ζωντανή για όλους. Ελάχιστοι έχουν προχωρήσει τόσο ώστε να μην υπάρχει γυρισμός. Στις φυλακές που επισκέφτηκα με πρωτοβουλία του ΚΕΘΕΑ γνώρισα έναν άντρα που ήταν 35 χρόνια στη χρήση και όμως έκανε στροφή. Φαίνονται αυτοί, τους καταλαβαίνεις. Με άκουγε και έκλαιγε. «Παίρνω δύναμη από σένα» μου έλεγε. Εκλαψα κι εγώ και απάντησα ότι και ο ίδιος με βοηθούσε πολύ. Το θυμάμαι και μου σηκώνεται η τρίχα.
