Από τις 14 Οκτωβρίου 2025 έως και τις 2 Μαΐου 2026 πραγματοποιήθηκαν συνολικά 60.499 αστυνομικοί έλεγχοι στο πλαίσιο των μέτρων περιορισμού της ευλογιάς των αιγοπροβάτων, μιας επιζωοτίας που συνεχίζει να προκαλεί τεράστια ζημιά στην ελληνική κτηνοτροφία. Την ίδια περίοδο καταγράφηκαν 111 παραβάσεις, έγιναν 109 συλλήψεις και δόθηκαν 814 παροχές συνδρομής προς τις αρμόδιες αρχές.
Η κυβέρνηση προβάλλει ως βασικό εργαλείο αντιμετώπισης της κρίσης την εντατικοποίηση των ελέγχων και την αυστηροποίηση των περιοριστικών μέτρων, ωστόσο ολοένα και περισσότερες φωνές στον κτηνοτροφικό κόσμο ασκούν έντονη κριτική για την επιλογή να μην προχωρήσει σε ένα ευρύ πρόγραμμα εμβολιασμού, παρά το γεγονός ότι η νόσος εξαπλώθηκε σε πρωτοφανή κλίμακα.
Η ευλογιά των αιγοπροβάτων εμφανίστηκε στην Ελλάδα τον Αύγουστο του 2024 και μέχρι τις 19 Απριλίου 2026 είχαν επιβεβαιωθεί, σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία του Ministry of Rural Development and Food of Greece, συνολικά 2.152 κρούσματα σε 2.660 εκτροφές. Παράλληλα, σχεδόν μισό εκατομμύριο ζώα — συγκεκριμένα 486.666 αιγοπρόβατα — οδηγήθηκαν σε θανάτωση στο πλαίσιο των προβλεπόμενων μέτρων.
Παρά το τεράστιο οικονομικό και παραγωγικό πλήγμα, η κυβέρνηση επέλεξε να στηρίξει τη στρατηγική της κυρίως σε απαγορεύσεις μετακινήσεων, ελέγχους και θανατώσεις ζώων, αποφεύγοντας μέχρι στιγμής μια γενικευμένη πολιτική εμβολιασμού που, σύμφωνα με κτηνοτρόφους και παράγοντες του κλάδου, θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά την εξάπλωση της νόσου και να αποτρέψει τη μαζική καταστροφή ζωικού κεφαλαίου.
Από τον Οκτώβριο του 2025 και μετά, η συνεργασία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης με την Hellenic Police εντάθηκε σημαντικά, με τους ελέγχους να αποκτούν πιο συστηματικό χαρακτήρα. Οι αρχές δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην αποτροπή παράνομων μετακινήσεων ζώων, οι οποίες θεωρούνται βασικός παράγοντας δημιουργίας νέων εστιών.
Ο Γενικός Γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Spyros Protopsaltis δήλωσε ότι οι έλεγχοι και οι συλλήψεις αποδεικνύουν πως η εφαρμογή των μέτρων «δεν είναι τυπική διαδικασία αλλά ουσιαστικό εργαλείο προστασίας της ελληνικής κτηνοτροφίας». Ωστόσο, η εικόνα χιλιάδων θανατωμένων ζώων και εκατοντάδων πληγέντων εκτροφών ενισχύει την κριτική ότι η κρατική διαχείριση παραμένει μονοδιάστατη και κατασταλτική, χωρίς να αξιοποιεί όλα τα διαθέσιμα επιστημονικά μέσα πρόληψης.
Αρμόδιες πηγές υποστηρίζουν ότι η παρουσία της αστυνομίας σε κομβικά σημεία και η στενή συνεργασία με τις κτηνιατρικές υπηρεσίες λειτουργούν αποτρεπτικά και έχουν συμβάλει στη σταδιακή σταθεροποίηση της επιδημιολογικής εικόνας. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί παραγωγοί επισημαίνουν ότι η αποκλειστική έμφαση στους ελέγχους δεν αρκεί όταν η νόσος έχει ήδη εξαπλωθεί τόσο βαθιά στον παραγωγικό ιστό της χώρας.
Είναι χαρακτηριστικό ότι μόνο από την 1η Φεβρουαρίου έως τις 2 Μαΐου 2026 πραγματοποιήθηκαν 43.764 έλεγχοι, βεβαιώθηκαν 71 παραβάσεις και έγιναν 72 συλλήψεις. Τον Μάρτιο μόνο καταγράφηκαν περισσότεροι από 19.500 έλεγχοι σε άτομα και οχήματα, ενώ τον Απρίλιο, ενόψει του Πάσχα και της αυξημένης κινητικότητας, οι έλεγχοι ξεπέρασαν τους 18.000.
Παρά την εκτεταμένη επιχειρησιακή δραστηριότητα, τα νέα κρούσματα δεν μηδενίστηκαν. Στην τελευταία επίσημη ενημέρωση του υπουργείου για το διάστημα 6 έως 19 Απριλίου 2026 καταγράφηκαν ακόμη πέντε νέα κρούσματα, γεγονός που δείχνει ότι η επιζωοτία εξακολουθεί να παραμένει ενεργή.
Στελέχη του υπουργείου αποδίδουν τη σχετική αποκλιμάκωση στον συνδυασμό βιοασφάλειας, κτηνιατρικής επιτήρησης, συνεργασίας με τις Περιφέρειες και εντατικών ελέγχων της ΕΛ.ΑΣ. Ωστόσο, οι επικριτές της κυβερνητικής πολιτικής υποστηρίζουν ότι η Ελλάδα πλήρωσε ήδη τεράστιο τίμημα εξαιτίας της άρνησης να εξεταστεί σοβαρά η επιλογή του εμβολιασμού, σε αντίθεση με πρακτικές που έχουν εφαρμοστεί σε άλλες χώρες σε περιόδους εκτεταμένων ζωονόσων.
Οι ίδιες πηγές προειδοποιούν ότι η επόμενη περίοδος παραμένει κρίσιμη, καθώς ακόμη και μία παράνομη μετακίνηση ζώων μπορεί να προκαλέσει νέα διασπορά της νόσου. Για τον λόγο αυτό οι έλεγχοι θα συνεχιστούν με ένταση σε περιοχές υψηλού επιδημιολογικού κινδύνου, ενώ το επιχειρησιακό πλέγμα επιτήρησης θα παραμείνει ενεργό.
Την ίδια στιγμή, όμως, η συζήτηση για την αποτελεσματικότητα της συνολικής κυβερνητικής στρατηγικής συνεχίζει να εντείνεται, με πολλούς στον πρωτογενή τομέα να υποστηρίζουν ότι χωρίς ένα ολοκληρωμένο σχέδιο πρόληψης και εμβολιαστικής κάλυψης, η ελληνική αιγοπροβατοτροφία θα εξακολουθήσει να βρίσκεται διαρκώς αντιμέτωπη με τον κίνδυνο νέων καταστροφικών εξάρσεων.
