Σε όλο τον κόσμο αναπτύσσεται μια αντίδραση κατά της ηγεμονίας του δολαρίου ΗΠΑ.
Η Βραζιλία και η Κίνα σύναψαν πρόσφατα συμφωνία για την εκκαθάριση των συναλλαγών με τα τοπικά τους νομίσματα, επιδιώκοντας να παρακάμψουν το δολάριο.

Η Ινδία και η Μαλαισία υπέγραψαν τον Απρίλιο συμφωνία για την αύξηση της χρήσης της ρουπίας στις διασυνοριακές συναλλαγές.
Ακόμη και η Γαλλία, αιώνιος σύμμαχος των ΗΠΑ, αρχίζει να ολοκληρώνει συναλλαγές σε γουάν.
Οι ειδικοί σε θέματα συναλλάγματος είναι επιφυλακτικοί για να μην ακουστούν σαν τους Κασσάνδρες που έχουν προβλέψει, ντροπιαστικά, την επικείμενη πτώση του δολαρίου σε πολλές περιπτώσεις κατά τη διάρκεια του περασμένου αιώνα.
Και όμως, παρατηρώντας αυτό το ξαφνικό κύμα συμφωνιών με στόχο την παράκαμψη του δολαρίου, εντοπίζουν το είδος της ουσιαστικής δράσης, έστω και μικρής και σταδιακής, που συνήθως έλειπε στο παρελθόν.
Για πολλούς παγκόσμιους ηγέτες, οι λόγοι για τη λήψη αυτών των μέτρων είναι εντυπωσιακά παρόμοιοι.
Το δολάριο, λένε, εργαλειοποιείται, ήτοι χρησιμοποιείται για να προωθήσει τις προτεραιότητες της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής – και να τιμωρήσει όσους αντιτίθενται σε αυτές.

Το παράδειγμα της Ρωσίας

Πουθενά αυτό δεν ήταν πιο εμφανές από ό,τι στη Ρωσία, όπου οι ΗΠΑ επέφεραν πρωτοφανή οικονομικό πόνο στο καθεστώς του Vladimir Putin ως απάντηση στην εισβολή στην Ουκρανία.
Η κυβέρνηση Biden επέβαλε κυρώσεις, δέσμευσε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια από τα συναλλαγματικά αποθέματα της Μόσχας και, σε συνεννόηση με τους δυτικούς συμμάχους, σχεδόν εκδίωξε τη χώρα από το παγκόσμιο τραπεζικό σύστημα.
Για μεγάλο μέρος του κόσμου, ήταν μια έντονη υπενθύμιση της δικής τους εξάρτησης από το δολάριο, ανεξάρτητα από το τι σκέφτονται για τον πόλεμο.
Και αυτό είναι το δίλημμα που αντιμετωπίζουν οι αξιωματούχοι της Ουάσινγκτον: Βασιζόμενοι όλο και περισσότερο στο δολάριο για να δώσουν τις γεωπολιτικές τους μάχες, όχι μόνο κινδυνεύουν να πλήξουν την εξέχουσα θέση του δολαρίου στις παγκόσμιες αγορές, αλλά θα μπορούσαν τελικά να υπονομεύσουν την ικανότητά τους να ασκούν επιρροή στην παγκόσμια σκηνή.
Για να εξασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη αποτελεσματικότητα, οι κυρώσεις είναι συχνά προτιμότερο να παραμένουν ως απειλή και να μην εκτελούνται στην πραγματικότητα, σύμφωνα με τον Daniel McDowell, συγγραφέα του βιβλίου Bucking the Buck: US Financial Sanctions and the International Backlash Against the Dollar.

Οι προετοιμασίες

Τώρα, ένας ορθολογικός φορέας που γνωρίζει ότι θα μπορούσε δυνητικά να βρεθεί σε αυτή την κατάσταση στο μέλλον, θα προετοιμαστεί για αυτό το σενάριο και αυτό καθιστά τις απειλές εξαναγκασμού, τις αποτρεπτικές απειλές, λιγότερο αποτελεσματικές”, δήλωσε ο McDowell, διευθυντής σπουδών στο τμήμα πολιτικών επιστημών του Πανεπιστημίου Syracuse.
“Ίσως η αλλαγή να είναι οριακή τώρα, αλλά ακόμη και αν τελικά καταλήξει σε κάτι που δεν εκθρονίζει το δολάριο”, εξακολουθεί να έχει σημασία για το πώς “μπορεί να μειώσει την αμερικανική οικονομική ισχύ”.
Αναμφίβολα, ένα μέρος της μετατόπισης από το δολάριο ενορχηστρώνεται από την Κίνα.
Ο πρόεδρος Xi Jinping επιδιώκει να χαράξει μεγαλύτερο ρόλο για το γουάν στο παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα και η κυβέρνησή του έχει θέσει ως προτεραιότητα την επέκταση της χρήσης του νομίσματος στο εξωτερικό.
Ωστόσο, μεγάλο μέρος της ώθησης συμβαίνει χωρίς τη συμμετοχή του Πεκίνου.
Η Ινδία – που δεν αποτελεί σχεδόν καθόλου στρατηγικό σύμμαχο της Κίνας – και η Μαλαισία ανακοίνωσαν τον Απρίλιο έναν νέο μηχανισμό για τη διεξαγωγή διμερών συναλλαγών σε ρουπίες.
Είναι μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας της κυβέρνησης Narendra Modi – η οποία δεν έχει υπογράψει την εκστρατεία κυρώσεων κατά της Ρωσίας υπό την ηγεσία των ΗΠΑ – να παρακάμψει το δολάριο για ορισμένες τουλάχιστον διεθνείς συναλλαγές.
Έναν μήνα αργότερα, η Ένωση Εθνών Νοτιοανατολικής Ασίας συμφώνησε να ενισχύσει τη χρήση των νομισμάτων των μελών της για το περιφερειακό εμπόριο και τις επενδύσεις.
Και η Νότια Κορέα και η Ινδονησία υπέγραψαν μόλις πριν από λίγες εβδομάδες συμφωνία για την προώθηση των άμεσων ανταλλαγών του γουόν και της ρουπίας.
Ο πρόεδρος της Βραζιλίας Luiz Inacio Lula da Silva καταφέρθηκε εναντίον της κυριαρχίας του δολαρίου κατά την επίσκεψή του στη Σαγκάη τον Απρίλιο.
Στεκόμενος σε μια εξέδρα περιστοιχισμένος από τις σημαίες της Βραζιλίας, της Ρωσίας, της Ινδίας, της Κίνας και της Νότιας Αφρικής, των λεγόμενων BRICS, κάλεσε τις μεγαλύτερες αναπτυσσόμενες οικονομίες του κόσμου να βρουν μια εναλλακτική λύση για να αντικαταστήσουν το δολάριο στο εξωτερικό εμπόριο, ρωτώντας “ποιος αποφάσισε ότι το δολάριο ήταν το (εμπορικό) νόμισμα μετά το τέλος της ισοτιμίας χρυσού;”.

Προηγούμενο άρθροΌποιος μιλάει εναντίον του δικτάτορα μπαίνει φυλακή – Η εκδίκηση των funds του Μητσοτάκη πίσω από τη σύλληψη του Παπαργυρόπουλου
Επόμενο άρθροΔιαβάστε τους διαλόγους της ντροπής μεταξύ των σταθμαρχών το βράδυ που έστειλαν 57 ελληνικές ψυχές στον τάφο – Χαβαλές φαγοπότια και καλοπέραση από τους κηφήνες που διόρισε η Νέα Δημοκρατία